Seit 2016 begleitet The Poetry Project junge Menschen mit Fluchterfahrung auf ihrem Weg, die Sprache als Werkzeug der Selbstermächtigung zu nutzen. In hunderten Workshops sind tausende Texte entstanden – mutig, zart, politisch. Die Worte unserer Autor*innen bewegen, verbinden und verändern. Viele von ihnen sind heute nicht nur Künstler*innen, sondern Bürger*innen dieses Landes, haben Deutsch gelernt, studiert, Ausbildungen abgeschlossen. Sie übernehmen Verantwortung – auch bei The Poetry Project.
Eine neue Generation übernimmt das Wort:
Im Rahmen des Projekts „Gemeinsam Geschichte schreiben“ – gefördert von der Deutschen Postcode Lotterie – wurden zehn junge Erwachsene zu Workshopleiter*innen für kreatives Schreiben ausgebildet. In mehreren Modulen lernten sie kreative Gruppenprozesse zu gestalten und eigene Lesungen zu organisieren. Sie leiten Workshops an Schulen, in Bildungszentren und Kultureinrichtungen – als Expert*innen ihrer eigenen Geschichte.
Sie zeigen, was Teilhabe wirklich heißt:
Unsere neuen Trainer*innen stehen für Teilhabe auf Augenhöhe: selbstbewusst, gestaltend, gleichberechtigt. Sie sind Brückenbauer*innen zwischen Lebenswelten, Sprachen und Biografien – und wichtige Vorbilder für eine Gesellschaft im Wandel. Sie bringen nicht nur das Handwerkszeug zum Schreiben mit, sondern auch das, was man nicht lernen kann: gelebte Erfahrung, Perspektivwechsel und Haltung.
Ein Aufruf zum Zuhören, Lernen und Mitgestalten:
2025 und 2026 bringt The Poetry Project Schreibworkshops, Lesungen und pädagogisches Begleitmaterial an Schulen in Berlin, Brandenburg und darüber hinaus.
Sie arbeiten in einer Schule, Bildungsstätte oder Hochschule? Sie suchen kreative Formate für Demokratiebildung und kulturelle Teilhabe? Sie wollen mitgestalten, mitdenken, mitwirken? Dann nehmen Sie gerne Kontakt mit uns auf.
Gemeinsam schreiben wir Geschichte.
Wêne: © Mapping the In Between Foto Sascha Hoecker Potsdam
Şahidên siberojê – çîrokên almanên siberojê projeyeke pêşverû û wêjeyî ya hevpeyvînê ye, ya ku piştgriya ciwanên penaber dike ku bikarin tecrûbeyên xwe bi şêwaza helbestî bînin ziman. Em dixwazin bala xwe bidin wan mirovan, yên ku di salên dawî de bi hezaran ji welatên weke Surî, Efxanistan, Iran, Eritreya û Ukraynayê koç kirine. Civaka mezin ya almanyayê gelek caran bi perspektiva xwe behsa van mirovan dike lê wan mirovan bixwe behsa xwe nekiriye. Hevpeyvîna di navbera mirovên ku li vê derê mezin bûne û mirovên ku nû bûne penaber gelek nakokiyan diafrîne û di heman demê de jî dokumentekî bêhempa ji bo dîroka nûjen ya koçberiyê derdixîne ho
Ji bo vê jî me têkiliya xwe bi nivîskarên PENa Berlinê re danî ji bo ku ew bi şêwaza wêjeyî piştgiriyê bidin van nivîskarên ciwan - Nivîskarên bi tecrubeya koçberiyê yan yên bêyî tecrûbeya koçberî û penaberiyê dikarin bibin mînakeke baş ji bo serkeftina jiyaneke mayinde li Almanyayê. Ev proje dixwaze bi giranî şêwaza helbestî bikarbîne daku mirov bikaribe hest û çîrokê xwe bixe hundirê dumalikekê. Tiştên ku mirov dibêje qê qet nikarin bên gotin, dikarin bi şêwazeke hevpeyvîna hunerî werin gotin û berovajiyê wê li hemberî tiştên “nenas” têgihiştineke din dikare were pêşxistin. Dijberiya li hemberî mirovên ne alman, li hemberî rengê çerm û bawerî li wan ciyan herî berbelav in, yên ku kêm biyanî lê dijîn û li ciyê ku kes tiştek li ser wan nizane. Erka wêjeyê ew e ku mirov çîroka xwe wisa binivîse ku mirovên bi tecrûbeyên wekhev xwe di çîrokê de bibînin û mirovên bi tecrûbeyên cûda tiştekî li ser “kesen din” ji bilî xwe, fêr bibin.
Wir leben hier wirklich in so einer Art Bubble. Es tut uns einfach gut, uns mit diesen Notsituationen auseinanderzusetzen. Das ist, glaube ich, ein großes Geschenk.
Di kargehan de helbestvan bi zimanê xwe yê yekê helbestan dinivîsin û mijarên wan jî gelemperî ne. Ew helbestên xwe li ser wan rewşên ku tê re derbas bûne dinivîsin, her wisa ew li ser hêvî û pêşeroja xwe, li ser xerîbî û bêrîkirinê, li ser hêvî û evînê, û helbet li ser rewşa siyasî ya rojane jî dinivîsin. Di dawiya her kargehê de, berhem hatin xwendin. Her wisa nîqaş û lêpirsîn li ser hinek peyv û çarîne û wateya wan hate kirin, daku mirov bikare hêsantir wergerîne. Ev kêlî ji bo hevtêgihiştin û fahmkirinê gelek xweş bûn. Ji bo vê yekê em li derfetekê ji bo xwendina van helbestan geriyan. Helbestên ku di kargehê de hatin afirandin di çarçoveya xwendin û festîvalan, di kovar, weşanên radyo, şano û fîlman de hatin pêşkêşkirin, da ku gelek kes bikarin beşdarî diyaloga navbera çandan bibin û bêyî lidarxistina kargehan jî berdewam piştgiriya projeyê bikin.
Di vekirina festîvala navneteweyî ya Literatur Berlîn a 2016an de cilda yekemîn a helbestan hate çapkirin. Metnên ku li wê derê hatin weşandin, di sala 2018an de bi xelata helbestê ya xwendekaran a Else Lasker hatin pêşwazîkirin. Ev berhem careke din bi 4 zimanan û bi sernavê „Allein nach Europa –Çûyîna bi tenê ya ber bi Ewropayê“ hate çapkirin. Ev pirtûk niha li dikana me heye. Di sala 2019an de helbestvanên me Rojîn Namer û Şahzamîr Hatakî di kategoriyên Helbest û qadên zimanî de xelata THEO (Berlin-Brandenburg Xelata Edebiyata Ciwanan ya Berlin-Brandenburg) wergirtin. Rojîn di Lyrixê (Pêşbirka Neteweyî ya helbestvanên ciwan) de jî gelek xelat wergirtine. Wê di sala 2019an de cara yekem xelata mehane wergirtibû. Di sala 2020an de xelata salane wergirtibû û paşê di sala 2022+2023an de ew bi xwe bû endameke jûriyê. Di dawiya projeyê de antolojiyeke berfireh bi sernavê “Ich wollte bleiben. Ich ging – Min dixwest bimînim. Ez çûm“ hate weşandin. Ev jî li dikana me tê firotin.
Wêne: © Rottkay
