«کنارم باش و ببین چه بر سرم آمده است» — پروژه شعر (The Poetry Project) و انجمن (PEN Berlin)، ۲۰۲۴
در اواخر نوامبر ۲۰۲۴، کتابی با عنوان «کنارم باش و ببین چه بر سرم آمده است» منتشر شد که به کوشش انجمن (PEN Berlin) و پروژه شعر (The Poetry Project) گردآوری شده است.
در این کتاب، ۲۹ شاعر درباره تجربههای خود در مسیر فرار و پناهندگی مینویسند؛ از آنچه در این مسیر بر آنها گذشته است، از اینکه رابطهشان با سرزمین مادری و زادگاه پیشینشان چگونه تغییر کرده و اینکه هر یک، به شیوه خود، چگونه میخواهند در آلمان به زندگی تازهای برسند و در این کشور احساس تعلق و آرامش کنند.
این نوشتهها به زبان آلمانی و همچنین به زبانهای اصلی نویسندگان، یعنی عربی، کردی، فارسی و اوکراینی، منتشر شدهاند.
«میخواستم بمانم. رفتم.» — پروژه شعر (The Poetry Project)، ۲۰۱۹
شعرهایی که در مجموعهی «میخواستم بمانم. رفتم.» گردآوری شدهاند، به قلم افرادی نوشته شدهاند که برخی پناهنده بودهاند و برخی تجربهی پناهندگی نداشتهاند.
این شعرها دربارهی فقدان و تنهایی، ترس و اشتیاق هستند. با این حال، موضوعاتی همچون عشق، وجوه مشترک میان انسانها و تلاش برای رسیدن به درک متقابل را نیز مطرح میکنند.
علاوه بر این، کتاب «میخواستم بمانم. رفتم.» همچون آینهای در برابر کسانی قرار میگیرد که هرگز مجبور به ترک خانه و سرزمین خود نشدهاند و این پرسش را مطرح میکند که اگر روزی خودشان ناچار به فرار میشدند، چه رفتاری از خود نشان میدادند.
«تنها به اروپا» — پروژه شعر (The Poetry Project)، ۲۰۱۷
چگونه میخواهیم در کنار یکدیگر زندگی کنیم؟ افرادی که ناچار به فرار از سرزمین خود شدهاند، چه تجربههایی را از سر گذراندهاند؟ اینها و پرسشهای دیگری از این دست در مجموعهی «تنها به اروپا» مورد بحث قرار میگیرند.
نوجوانانی از افغانستان و ایران، شعرهایی دربارهی اشتیاق و دلتنگی، زیبایی، و همچنین ترس از مرگ و احساس بیگانگی نوشتهاند.
این نوشتههای بسیار شخصی نشان میدهند که حتی در پسِ ناتوانی از بیان احساسات و در میان ویرانههای جنگ، روح شاعرانهی یک فرهنگ غنی و چندصدساله همچنان زنده است؛ روحی زیبا که ویران نشده و اصالت خود را حفظ کرده است.
این نوجوانان از طریق شعرهایشان صدای خود را پیدا میکنند و فرصتی مییابند تا تجربهها، احساسات و دیدگاههایشان را بیان کنند.
«کاش روزی در تابستانِ جهان بودم» — پروژه شعر (The Poetry Project)، ۲۰۲۵
این نشریهی کوچک ادبی با عنوان «کاش روزی در تابستانِ جهان بودم»، مجموعهای از متون شاعرانهی سال ۲۰۲۵ را گرد هم آورده است که به موضوعاتی چون احساس تعلق و اشتیاق و دلتنگی میپردازند.